Het oog integreert informatie over kleur én lichtintensiteit om de biologische klok optimaal te synchroniseren

Marijke Gordijn van Chrono @ Work is co-auteur van een artikel, gepubliceerd in Scientific Reports, over hoe het oog natuurlijke lichtinformatie gebruikt om de biologische klok te synchroniseren met het buitenlicht, zelfs als wolken de hemel bedekken. Het circadiane systeem van zoogdieren codeert voor zowel absolute niveaus van lichtintensiteit als ook van kleur om de…

De relatie tussen slaap en de voorafgaande lichtblootstelling: een polysomnografie veldstudie met mensen

Marijke Gordijn is co-auteur van een studie gepubliceerd in het Amerikaanse tijdschrift ‘Sleep’. Doel van het onderzoek: Bepalen van het effect van de blootstelling aan licht op de karakteristieken van de daaropvolgende slaap onder veldomstandigheden. Methoden: Twintig gezonde deelnemers waren voorzien van een ambulante polysomnografie (PSG) en pols actigrafie voor de beoordeling van lichtblootstelling, rust…

Is er een relatie tussen vegetarisme en seizoensdepressie? Een pilot studie.

Marijke Gordijn is mede-auteur van een studie die de relatie tussen vegetarisme en seizoensgebonden stemmingsstoornissen heeft onderzocht. Achtergrond en doel: Seizoensgebonden patronen van voedselinname worden gevonden bij gezonde personen en met name bij patiënten met een seizoensgebonden stemmingsstoornis (SAD, winterdepressie). Methode: In een Finse bevolkingsstudie, FINRISK 2012, werd informatie over dieet en SAD verzameld. In…

Dagelijkse belichtingspatronen onthullen fase en periode van de menselijke circadiane klok

Marijke Gordijn is mede-auteur van een studie die onderzoekt hoe ambulante metingen kunnen helpen bij het schatten van de fase en periode van de menselijke circadiane klok. Licht is de meest krachtige tijd keu die de circadiaanse pacemaker synchroniseert met de 24-uurs zonnecyclus. Dit begeleidingsproces is een wisselwerking tussen de dagelijkse lichtperceptie van een individu…

Slaapstoornissen in fenylketonurie: een verkennende studie bij mensen en muizen

Marijke Gordijn is mede-auteur van een studie naar slaapstoornissen bij PKU. Slaapproblemen worden niet vaak in verband gebracht met fenylketonurie (PKU). In PKU wordt de metabole weg van fenylalanine verstoord, wat onder meer tekorten veroorzaakt in de neurotransmitters en slaapmodulatoren dopamine, norepinefrine en serotonine. Inzicht in slaapproblemen bij PKU-patiënten kan de pathofysiologie van hersenafwijkingen bij…

Nascholingsartikel gepubliceerd over Chronotherapeutische interventies

Chronotherapeutische interventies Marijke Gordijn van Chrono@Work is co-auteur van een Nederlandstalig artikel over Chronotherapeutische interventies in de psychiatrie. Zij schreef dit artikel samen met 3 collega’s waarmee zij ook het Chronotherapie Netwerk Nederland oprichtte (www.cnn.nl). Het artikel verscheen in het nascholingstijdschrift Psyfar. Sinds 2006, richt Psyfar zich op het nascholen en toetsen van psychiaters, ziekenhuisapothekers,…

Overzichtsartikel gepubliceerd over Winterdepressie

Seizoensgebonden affectieve stoornis, winter type: huidige inzichten en behandelingsopties Marijke Gordijn van Chrono@Work is co-auteur van een overzichtsartikel naar seizoensgebonden affectieve stoornissen. Seizoensgebonden affectieve stoornis is een seizoensgebonden patroon van terugkerende depressieve perioden die meestal voorkomen in de herfst/winter en weer wegtrekken in de lente/zomer. Al meer dan drie decennia is dit syndroom goed bekend,…

De invloed van verlichting van patiëntenkamers op slaap bij opgenomen patiënten

Chrono@Work’s medewerker Marina Giménez is de eerste auteur van een artikel waarin een studie wordt beschreven naar de effecten van een nieuw dynamisch lichtsysteem in patiëntenkamers op slaap van patiënten opgenomen op een cardiologie afdeling. Onregelmatige 24 uurs licht/donker cycli met blootstelling aan licht gedurende de nacht en een lage amplitude zijn verstorend voor slaap,…

Geen relatie tussen chronotype en (ochtend) lichttherapie tegen Seizoensafhankelijke depressie

De behandeling die de voorkeur geniet bij seizoensafhankelijke depressie is lichttherapie. Meta-analyses hebben laten zien dat licht therapie gedurende de ochtend de grootste kans heeft om succesvol te zijn. In Nederland, is therapie met fel licht voor 30-45 minuten in de ochtend gedurende 5 achtereenvolgende dagen gebruikelijk. Wanneer lichttherapie wordt toegepast vroeg in de ontwikkeling van depressieve symptomen,…

Pulsen van blauw licht gedurende 30 minuten in de ochtend induceren faseverschuivingen van de biologische klok

Lichtpulsen van 30 minuten gegeven gedurende de ochtend op drie opeenvolgende dagen, in een thuisomgeving, in combinatie met gedempt licht gedurende de avonden, kan onderdeel uitmaken van een efficiënt fase-vervroegend chronotherapie protocol om de biologische klok te verschuiven. Het is bekend, door onderzoeken in gecontroleerde laboratoriumomgevingen, dat licht gedurende de ochtend fase verschuivingen van de biologische…

Melatonine en slaap-waak ritmes voor en na vervanging van de ooglens in oudere mensen.

Het is aangetoond dat licht met een kortere golflengte eem belangrijke rol speelt bij niet beeldvormende reacties. Door veroudering wordt de ooglens geler, wat zorgt voor minder transmissie van korte golflengtes in ouderen. In dit onderzoek, maken we gebruik van staaroperaties om de effecten van relatieve toename van korte golflengte transmissie op melatonine en slaap…

Tijd van Slapen, verstoring van de biologische klok door nacht- en wisseldiensten.

Nu de 24-uurseconomie steeds nadrukkelijker haar stempel drukt op het maatschappelijke leven, worden de effecten van verstoring van het natuurlijke biologische ritme duidelijker. Naast de effecten hiervan op slaap benoemen we in dit artikel de gezondheidseffecten op de langere termijn. Tevens bespreken we potentiële maatregelen om de nadelige effecten van werken in nachtdiensten op het welbevinden, de slaap…

Een herziening van bestaande Karolinska Sleepiness Scale reacties op licht: Een melanoptisch perspectief.

Een nieuwe fotometrische maat van licht intensiteit is onlangs voorgesteld, welke rekening houdt met de relatief hoge bijdrage van ipRGGs bij de niet beeldvormende effecten van licht. We wilden verschillende publicaties die alertheid maten door middel van de Karolinska Sleepiness Scale (KSS) onder verschillende lichtomstandigheden gebruiken om de bruikbaarheid van deze melanoptische functie voor alertheid bij mensen…

Slaap en de behoefte aan herstel in ploegendiensten: maken chronotype en leeftijd iets uit?

In dit onderzoek werd onderzocht of er een associatie is tussen chronotype en leeftijd met ploegendienst-specificieke slaapduur, slaapkwaliteit en de behoefte aan herstel in een cross-sectioneel onderzoek onder 261 industriele ploegendienstwerkers (96.6% man). Logistieke regressieanalyse is toegepast, gecorrigeerd voor geslacht, levenstijl, gezondheid, dut gedrag, seizoen van beoordeling en het ploegendienstrooster. Ploegendienstwerkers met een laat versus…

Cellulaire verschillen in cAMP – CREB signalering correleren met licht-afhankelijke melatonine onderdrukking in mensen en bipolaire stoornis

Meerdere bewijsstukken suggeren een mechanistische rol voor afwijkende cAMP-CREB (cAMP response element – binding protein) signalering in depressieve en affectieve stoornissen. Echter, het vastellen en valideren van interindividuele verschillen in deze signalingeringscascades bij mensen blijkt moeilijk. Hier beschrijven wij een nieuwe lentivirale methodologie om over langere perioden direct in primaire fibroblasten van mensen, signaleringsvariatie te…

De duur van lichtbehandeling en therapieresultaten in Seizoensgebonden depressie

Achtergrond: Seizoensgebonden depressie is gekarakteriseerd door terugkerende episoden van depressieve klachten met een seizoensgebonden patroon en wordt behandeld met lichttherapie. De duur van de lichttherapie verschilt. Dit onderzoek onderzoekt retrospectief of een enkele week met lichttherapie even effectief is als twee weken, of mannen en vrouwen verschillend reageren, en of er effect is van verwachting…

Effecten van een chronische reductie van korte-golflengte licht op melatonine en slaappatronen in mensen: Bewijs voor aanpassing

Licht is een belangrijke omgevingsstimulus voor het synchroniseren van de circadiane clock en voor het verhogen van alertheid. The intrinsieke fotosensitieve ganglion cellen in de retina spelen een belangrijke rol in het overbrengen van lichtinformatie naar het circadiane systeem en deze cellen worden in het bijzonder beïnvloed door licht met een korte golflengte. Blootstelling aan…

De biologische klok regelt de humane cortisol respons op een multiplicatieve manier.

Humane cortisol concentraties volgen een een circadiaan ritme. We hebben de bijdrage van slaap en waakzaamheid en de circadiane klok onderzocht, door middel van een geforceerd desynchronasitie protocol. Cortisol niveaus worden het beste omschreven door een vermenigvuldiging van de circadiane en van de slaap-waak component. De humane cortisol respons wordt geregeld door circadiane fase. Blootstelling…